«TASDIQLAYMAN»
Akademik ishlar boʻyicha prorektor
I. Gʻ. Mamajonov
________________________
«____»________________ 2025-yil
Moliyaviy hisob
fani boʻyicha sillabus
1. Umumiy maʼlumotlar
Akademik daraja
bakalavr
Taʼlim yoʻnalishi
60410500 - Moliya va moliyaviy texnologiyalar
Oʻqish davomiyligi (yil)
4
Semestr
3
Fan nomi
Moliyaviy hisob
Fan kodi
MH2305
Taʼlim shakli
kunduzgi
Fan turi
tanlov
Taʼlim tili
Oʻzbek
Modulning davomiyligi
15 hafta
Fanga ajratilgan kredit
ECTS: 5
Baholash shakli
oraliq: yozma
joriy: amaliy topshiriq
yakuniy: test
Ajratilgan akademik soat hajmi
150
Auditoriya soatlari taqsimoti
maʼr
amal
60 (aud)
90 (must)
30
30
2. Fan maqsadi
Mazkur fanning maqsadi - “Mоliyaviy hisоb” tаlаbаlаrdа mоliyaviy hisоb vа hisоbоtlаr tuzilishi, mоliyaviy hisоbоtlаrni tuzishdа хаlqаrо buхgаltеriya vа mоliyaviy stаnаdаrtlаrni qoʻllаsh, yakkа tаdbirkоrlik, mаʼsuliyati chеklаngаn jаmiyalаridа mоliyaviy hisоbоtlаrni shаkllаrini tuzish, kоrхоnа vа аssоtsiаtsiyalаrdа mоliyaviy vа kоnsаlidаtsiyalаngаn hisоbtlаrni hаmdа mоliyaviy kоeffitsеntlаr tаhlili оrqаli invеstоrlаrgа mаʼlumоtlаr tаqdim etishni oʻrgаtishdаn ibоrаt.
3. Fanni oʻzlashtirish uchun zarur boshlangʻich bilimlar
1. Boshlangʻich bilimlar talab etilmaydi.
4. Taʼlim natijalari
4.1. Bilimlar jihatidan:
iqtisоdiy mаʼlumоtlаr vа koʻrsаtkichlаrni bаhоlаsh;
iqtisоdiy tаhlil vа аsоssiz koʻrsаtkichlаrni fаrqlаsh;
iqtisоdiy qаrоrlаr vа hоdisаlаr nаtijаlаrining nоаniqliklаrini bilish;
iqtisоdiy tаfаkkurni mаntiqiy tаrzdа еtkаzish;
4.2. Koʻnikmalar jihatidan:
mоliviy hisоb vа hisоbоtning mаqsаdi vа uning tushunchаlаri, mоliyaviy mаʼlumоtlаrning sifаt хususiyatlаri, buхgаltеriya hisоbi tizimi vа ikki yoqlаmа yozuvdаn fоydаlаnish, sinоv bаlаnsidаn mоliyaviy hisоbоtlаrni tuzish tаrtibi haqida tasavvurga ega boʻlishi;
buхgаltеriya hisоbi jаrаyonlаri vа oʻtkаzmаlаrini qаyd qilish, uzоq muddаtli mоddiy аktivlаr hisоbi, uzоq muddаtli nоmоddiy аktivlаr hisоbi, hisоb kitоblаr vа оldindаn tulоvlаr hisоbi, umidsiz qаrzlаr hisоbi vа nаfаqаlаrni hisоbgа оlish, sinоv bаlаnsini tаyyorlаshni bilishi va ulardan foydalana olishi;
yakkа tаdbirkоrlаr uchun mоliyaviy hisоbоtni tаyyorlаsh, asоsiy mоliyaviy hisоbоtlаrni tаyyorlаsh, kоrхоnаlаr uchun mоliyaviy hisоbоtlаrni tаyyorlаsh, oddiy kоnsоlidаtsiyalаngаn mоliyaviy hisоbоtni tаyyorlаsh va mоliyaviy hisоbоtlаrni tаlqini koʻnikmalariga ega boʻlishi kerak.
5. Fan mazmuni
5.1. Maʼruza mashgʻulotlari mazmuni
№
Mavzu va rejalar
soatlar hajmi
Pos
1.
«Moliyaviy hisob» fanining predmeti va metodi hamda tadqiqot usullari
Xoʻjalik hisobi toʻgʻrisida tushuncha va uning turlari, ahamiyati hamda ularda qoʻllaniladigan oʻlchov birliklari.
Moliyaviy hisobning predmeti va metodi
Moliyaviy hisobning funktsiya va vazifalari
Moliyaviy hisobning obʼektlari va subʼektlari
Moliyaviy hisobning tamoyillari
---
2
1
2.
Buxgalteriya balansi, uning tuzulishi va mazmuni
Buxgalteriya balansi haqida tushuncha, uning tuzilishi, mazmuni va ahamiyati
Xoʻjalik mablagʻlari va ularning kelib chiqish manbalarini tasnifi
Xoʻjalik muomalalari taʼsirida balansda sodir boʻladigan oʻzgarishlar
Buxgalteriya balansining turkumlanishi
---
2
2
3.
Hisobvaraqlar tizimi va ikkiyoqlama yozuv
Moliyaviy hisob schyotlari, ularning tuzilishi va turkumlanishi
Moliyaviy hisob schyotlaridagi ikkiyoqlama yozuv va uning asoslanishi
Sintetik va analitik (tahliliy) hisob
Joriy moliyaviy hisob maʼlumotlarini umumlashtirish.
Moliyaviy hisobning schyotlar rejasi
---
2
3
4.
Hujjatlashtiri, inventarizatsiya, baholash va kalkulyatsiya
Hujjatlar va ular haqida tushuncha, hujjatlarning turlari
Hujjatlar rekvizitlari, ularni rasmiylashtirish va hujjatlarning aylanishi
Inventarizatsiya haqida tushuncha, uning ahamiyati va turlari
Inventarizatsiya oʻtkazish va natijasini rasmiylashtirish tartibi
Qiymat oʻlchovining mohiyati va ahamiyati
Boshlangʻich, qoldiq, joriy, sotish va balans qiymati tushunchalari
Maxsulot tannarxini kalkulyatsiya qilish va xarajatlarni hisobga olish bilan oʻzaro bogʻliqligi.
Kalkulyatsiya turlari.
---
2
4
5.
Moliyaviy hisobni tashkil etish hamda Moliyaviy hisobning registrlari va shakllari
Hisob siyosatining mohiyati, vazifalari, shakllantirish bosqichlari va tamoyillari
Hisob siyosatini oʻzgartirish
Moliyaviy hisobni tashkil qilish asoslari va ahamiyati
Moliyaviy hisobga raxbarlik qilish
Buxgalteriyada ishni tashkil qilish
Moliyaviy hisob registrlari haqida tushuncha, turlari va ularni yuritish tartibi
Moliyaviy hisobning shakllari: memorial-order, Bosh jurnal, jurnal-order, informatsion texnologiyalarga asoslangan va soddalashtirilgan shakl
---
2
5
6.
Asosiy xo‘jalik jarayonlari hisobi
Xoʻjalik jarayonlari xaqida tushuncha
Xoʻjalik faoliyati asosiy koʻrsatkichlari
Taʼminot jarayonining hisobi
Ishlab chiqarish jarayonini hisobga olishni tashkil etish
Sotish jarayonining hisobi
---
2
6
7.
Asosiy vositalar hisobi
Asosiy vositalar hisobining ahamiyati va vazifalari
Asosiy vositalarni turkumlash, baholash va harakatini hujjatlashtirish
Asosiy vositalar kirimi, amortizatsiyasi (eskirishi), hisobdan chiqarish va taʼmirini hisobga olish
Asosiy vositalarni inventarizatsiya qilish
---
2
7
8.
Nomoddiy aktivlar hisobi
Nomoddiy aktivlar hisobining vazifalari
Nomoddiy aktivlarni turkumlash va baholash
Nomoddiy aktivlar kirimi, amortizatsiyasi va chiqarishini hisobga olish
---
2
8
9.
Materiallar hisobi
Materiallar hisobining vazifalari, ularni turkumlash va baholash
Materiallar harakatini hujjatlarda rasmiylashtirish
Materiallarning ombordagi hisobini tashkil qilish
Materiallarning kirimini buxgalteriyada hisobga olish
Transport-tayyorlov harajatlarini hisobga olish
Materiallar sarflanishini buxgalteriyada hisobga olish
Qoʻshilgan qiymat soligʻiini hisobga olish
Materiallarni inventarizatsiya qilish
---
2
9
10.
Tayyor mahsulotlar va tovarlar hisobi
Tayyor mahsulot (ishlar, xizmatlar) va uni hisobga olish vazifalari
Tayyor mahsulot baholash va uning nomenklaturasi
Tayyor mahsulotning ombordagi va buxgalteriyadagi hisobi
Tayyor mahsulotni joʻnatishni hisobga olish
Sotish harajatlari hisobi
Tayyor mahsulot sotishning analitik va sintetik hisobi
Qoʻshilgan qiymat soligʻini hisobga olish
---
2
10
11.
Pul mablag’lari va hisob-kitoblar hisobi
Pul mablagʻlari hisob-kitoblar hisobining vazifalari
Kassa muomalalarini hisobga olish
Hisob-kitob schyoti boʻyicha muomalalar hisobi
Valyuta schyotini ochish va ulardagi mablagʻlar hisobi
Banklarda ochilgan mahsus hisobvaraqlarda bajariladigan pul muomalalarining hisobi
---
2
11
12.
Mol еtkazib beruvchilar va pudratchilar hamda xaridor va buyurtmachilar bilan hisob-kitoblar hisobi
Hisob-kitob muomalalari hisobining vazifalari
Mol еtkazib beruvchilar va pudratchilar hisob-kitoblarni hisobga olish
Xaridor va buyurtmachilar bilan hisob-kitoblar hisobi
---
2
12
13.
Mexnat va unga xaq to’lash hisobi hamda soliqlar va boshqa majburiy to’lovlar hisobi
Korxonaning shaxsiy tarkibi, uning turkumlanishi, mehnatga haq toʻlashni shakllari va turlari.
Mehnat va ish haqini dastlabki xujjatlarda rasmiylashtirish, uni umumlashtirish.
Asosiy va qoʻshimcha ish haqi.
Ish xaqi hisoblashning sintetik va analitik hisobini tashkil etish.
Ish haqidan ushlab qolinadigan majburiy toʻlovlar va boshqa har-xil toʻlovlar 6.boʻyicha hisob-kitoblar hisobi.
Mehnat taʼtiliga ish haqi va kasallik kunlariga haq toʻlash tartibi hamda hisobi.
Ish haqi fondini nazorat qilish tartibi
---
2
13
14.
Qisqa va uzoq muddatli majburiyatlar hisobi
Ajratilgan boʻlinmalar, shoʻʼba va qaram xoʻjalik jamiyatlari bilan hisob-kitoblar
Kechiktirilgan majburiyatlarni hisobga oluvchi schyotlar (6200)
Olingan boʻnaklar boʻyicha majburiyatlarni hisobga olish
Byudjetga toʻlovlar boʻyicha qarzlarni hisobga olish
Sugʻurta va maqsadli davlat jamgʻarmalariga toʻlovlar boʻyicha qarzlarni hisobga olish tartibi
Qisqa muddatli kreditlar va qarzlar boʻyicha majburiyatlar hisobi
Turli kreditorlarga boʻlgan qarzlarni hisobga olish.
---
2
14
15.
Xususiy kapital hisobi
Xususiy kapital, uning tarkibi va hisobining vazifalari.
Kapitalni tashkil qilish manbalari.
Ustav kapitali va uni shakllantirish manbai.
Ustav kapitali hisobi.
Qoʻshilgan kapital va uning hisobi.
Rezerv kapitali va uning hisobi.
Maqsadli tushumlar hisobi.
Kelgusi xarajatlar va toʻlovlar rezervlarini hisobi.
Taqsimlanmagan foyda va qoplanmagan zararlar hisobi.
---
2
15
Jami
30
5.2. Amaliy mashgʻulotlar mazmuni
№
Mavzu va rejalar
soatlar hajmi
1.
«Moliyaviy hisob» fanining predmeti va metodi hamda tadqiqot usullari.
Xoʻjalik hisobi toʻgʻrisida tushuncha va uning turlari, ahamiyati hamda ularda qoʻllaniladigan oʻlchov birliklari.
Moliyaviy hisobning predmeti va metodi
Moliyaviy hisobning funktsiya va vazifalari
Moliyaviy hisobning obʼektlari va subʼektlari
Moliyaviy hisobning tamoyillari
2
2.
Buxgalteriya balansi, uning tuzulishi va mazmuni
Buxgalteriya balansi haqida tushuncha, uning tuzilishi, mazmuni va ahamiyati
Xoʻjalik mablagʻlari va ularning kelib chiqish manbalarini tasnifi
Xoʻjalik muomalalari taʼsirida balansda sodir boʻladigan oʻzgarishlar
Buxgalteriya balansining turkumlanishi
2
3.
Hisobvaraqlar tizimi va ikkiyoqlama yozuv
Moliyaviy hisob schyotlari, ularning tuzilishi va turkumlanishi
Moliyaviy hisob schyotlaridagi ikkiyoqlama yozuv va uning asoslanishi
Sintetik va analitik (tahliliy) hisob
Joriy moliyaviy hisob maʼlumotlarini umumlashtirish.
Moliyaviy hisobning schyotlar rejasi
2
4.
Hujjatlashtiri, inventarizatsiya, baholash va kalkulyatsiya
Hujjatlar va ular haqida tushuncha, hujjatlarning turlari
Hujjatlar rekvizitlari, ularni rasmiylashtirish va hujjatlarning aylanishi
Inventarizatsiya haqida tushuncha, uning ahamiyati va turlari
Inventarizatsiya oʻtkazish va natijasini rasmiylashtirish tartibi
Qiymat oʻlchovining mohiyati va ahamiyati
Boshlangʻich, qoldiq, joriy, sotish va balans qiymati tushunchalari
Maxsulot tannarxini kalkulyatsiya qilish va xarajatlarni hisobga olish bilan oʻzaro bogʻliqligi.
Kalkulyatsiya turlari.
2
5.
Moliyaviy hisobni tashkil etish hamda Moliyaviy hisobning registrlari va shakllari
Hisob siyosatining mohiyati, vazifalari, shakllantirish bosqichlari va tamoyillari
Hisob siyosatini oʻzgartirish
Moliyaviy hisobni tashkil qilish asoslari va ahamiyati
Moliyaviy hisobga raxbarlik qilish
Buxgalteriyada ishni tashkil qilish
Moliyaviy hisob registrlari haqida tushuncha, turlari va ularni yuritish tartibi
Moliyaviy hisobning shakllari: memorial-order, Bosh jurnal, jurnal-order, informatsion texnologiyalarga asoslangan va soddalashtirilgan shakl
2
6.
Asosiy xo‘jalik jarayonlari hisobi
Xoʻjalik jarayonlari xaqida tushuncha
Xoʻjalik faoliyati asosiy koʻrsatkichlari
Taʼminot jarayonining hisobi
Ishlab chiqarish jarayonini hisobga olishni tashkil etish
Sotish jarayonining hisobi
2
7.
Asosiy vositalar hisobi
Asosiy vositalar hisobining ahamiyati va vazifalari
Asosiy vositalarni turkumlash, baholash va harakatini hujjatlashtirish
Asosiy vositalar kirimi, amortizatsiyasi (eskirishi), hisobdan chiqarish va taʼmirini hisobga olish
Asosiy vositalarni inventarizatsiya qilish
2
8.
Nomoddiy aktivlar hisobi
Nomoddiy aktivlar hisobining vazifalari
Nomoddiy aktivlarni turkumlash va baholash
Nomoddiy aktivlar kirimi, amortizatsiyasi va chiqarishini hisobga olish
2
9.
Materiallar hisobi
Materiallar hisobining vazifalari, ularni turkumlash va baholash
Materiallar harakatini hujjatlarda rasmiylashtirish
Materiallarning ombordagi hisobini tashkil qilish
Materiallarning kirimini buxgalteriyada hisobga olish
Transport-tayyorlov harajatlarini hisobga olish
Materiallar sarflanishini buxgalteriyada hisobga olish
Qoʻshilgan qiymat soligʻiini hisobga olish
Materiallarni inventarizatsiya qilish
2
10.
Tayyor mahsulotlar va tovarlar hisobi
Tayyor mahsulot (ishlar, xizmatlar) va uni hisobga olish vazifalari
Tayyor mahsulot baholash va uning nomenklaturasi
Tayyor mahsulotning ombordagi va buxgalteriyadagi hisobi
Tayyor mahsulotni joʻnatishni hisobga olish
Sotish harajatlari hisobi
Tayyor mahsulot sotishning analitik va sintetik hisobi
Qoʻshilgan qiymat soligʻini hisobga olish
2
11.
Pul mablag’lari va hisob-kitoblar hisobi
Pul mablagʻlari hisob-kitoblar hisobining vazifalari
Kassa muomalalarini hisobga olish
Hisob-kitob schyoti boʻyicha muomalalar hisobi
Valyuta schyotini ochish va ulardagi mablagʻlar hisobi
Banklarda ochilgan mahsus hisobvaraqlarda bajariladigan pul muomalalarining hisobi
2
12.
Mol еtkazib beruvchilar va pudratchilar hamda xaridor va buyurtmachilar bilan hisob-kitoblar hisobi
Hisob-kitob muomalalari hisobining vazifalari
Mol еtkazib beruvchilar va pudratchilar hisob-kitoblarni hisobga olish
Xaridor va buyurtmachilar bilan hisob-kitoblar hisobi
2
13.
Mexnat va unga xaq to’lash hisobi hamda soliqlar va boshqa majburiy to’lovlar hisobi
Korxonaning shaxsiy tarkibi, uning turkumlanishi, mehnatga haq toʻlashni shakllari va turlari.
Mehnat va ish haqini dastlabki xujjatlarda rasmiylashtirish, uni umumlashtirish.
Asosiy va qoʻshimcha ish haqi.
Ish xaqi hisoblashning sintetik va analitik hisobini tashkil etish.
Ish haqidan ushlab qolinadigan majburiy toʻlovlar va boshqa har-xil toʻlovlar 6.boʻyicha hisob-kitoblar hisobi.
Mehnat taʼtiliga ish haqi va kasallik kunlariga haq toʻlash tartibi hamda hisobi.
Ish haqi fondini nazorat qilish tartibi.
2
14.
Qisqa va uzoq muddatli majburiyatlar hisobi
Ajratilgan boʻlinmalar, shoʻʼba va qaram xoʻjalik jamiyatlari bilan hisob-kitoblar
Kechiktirilgan majburiyatlarni hisobga oluvchi schyotlar (6200)
Olingan boʻnaklar boʻyicha majburiyatlarni hisobga olish
Byudjetga toʻlovlar boʻyicha qarzlarni hisobga olish
Sugʻurta va maqsadli davlat jamgʻarmalariga toʻlovlar boʻyicha qarzlarni hisobga olish tartibi
Qisqa muddatli kreditlar va qarzlar boʻyicha majburiyatlar hisobi
Turli kreditorlarga boʻlgan qarzlarni hisobga olish.
2
15.
Xususiy kapital hisobi
Xususiy kapital, uning tarkibi va hisobining vazifalari.
Kapitalni tashkil qilish manbalari.
Ustav kapitali va uni shakllantirish manbai.
Ustav kapitali hisobi.
Qoʻshilgan kapital va uning hisobi.
Rezerv kapitali va uning hisobi.
Maqsadli tushumlar hisobi.
Kelgusi xarajatlar va toʻlovlar rezervlarini hisobi.
Taqsimlanmagan foyda va qoplanmagan zararlar hisobi.
2
Jami
30
Seminar mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda Seminar oʻtish nazarda tutilmagan
Laboratoriya mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda Laboratoriya oʻtish nazarda tutilmagan
6. Mustaqil taʼlim topshiriqlari
№
Mavzu
1.
Mоliyviy hisоb vа hisоbоtning tushunchаsi vа аhаmiyati.
2.
Mоliyaviy hisоbоtlаrning mаqsаdi vа vаzifаlаri
3.
Mоliyaviy mа’lumоtlаr tushunchаsi vа ulаrning vujudgа kеlish tаriхi.
Qаytаrilаdigаn vа qаytаrilmаydigаn tushum sоlig’i hisоbi.
25.
Sоtilgаn tоvаrlаr qiymаtini hisоblаsh.
26.
Tоvаr mоddiy zахirаlаrning dаvr bоshigа vа охirigа qоldig’i
27.
Tоvаr mоddiy ziхirаlаr turlаri vа ulаrni bаhоlаsh tаrtibi.
28.
Uzоq muddаtli vа jоriy аktivlаr.
29.
Аsоsiy vоsitаlаr hisоbini №16 BХХS bo’yichа hisоbgа оlish.
30.
Аsоsiy vоsitаlаrgа аmоrtizаtsiya hisоblаsh usullаri.
7. Foydalanilgan adabiyotlar:
7.1. Asosiy adabiyotlar
N.B.Abdusalomova, F.T.Temirov. Moliyaviy hisob. O‘quv qo‘llanma. ‒ T.: , 2021 – 374 b
N. Toshmamatov, I. Ismanov, S. Buzrukhanov Moliyaviy hisob va hisobot. Darslik: T. - Toshkent 2019-560 bet
Abdusalomova N.B, Temirov F.T. Moliyaviy hisob. O‟quv qo‟llanma. –T.: IQTISODIYOT, 2021. – 283 b.
7.2. Qoʻshimcha adabiyotlar
Moliyaviy hisob va hisobot: o‘quv qo‘llanma / A.A.Kari mov, J.E.Kurbanbayev, S.A. Jumanazarov, Sh.A. Halilov; - Т.: 2018.-496 b
Moliyaviy hisobotlarning xalqaro standartari. O`quv qo`llanma. Toshkent. 2019. -332 - bet
7.3. Axborot manbaalari
http://lex.uz//docs/2931253
https://lex.uz/docs/264422
https://lex.uz/docs/4746047
Axborot resurs markazi boshligʻi ______________ G. Qodirova
8. Fanni baholash mezoni va rejasi
8.1. Talabalar bilimini baholash turlari
Mazkur fandan talabalar bilimini baholashda uchta nazorat turidan foydalaniladi. Joriy baholash (JB), oraliq imtixon (OI), yakuniy imtixon (YI)
Joriy baholash (JB). Ushbu nazorat turi semestr davomida toʻplanib boriladi va quyidagilardan tarkib topadi:
- Workshop. Talabaning mashgʻulotlarda faolligi va unga berilgan savollarga bergan javobi baholanib boriladi;
- Mustaqil ish. Fanning xususiyatidan kelib chiqib, talaba yakka yoki mini guruhlarga boʻlingan holda berilgan vazifalarni taqdimot / media / hisobot / dastur koʻranishida himoya qiladi;
- Vazifa / topshiriqlar. Har bir talaba individul tarzda oʻqituvchi tomonidan berilgan muammoli vaziyat / masala / topshiriqlarni taqdimot / hisobot / dastur koʻrinishida oldindan fan oʻqituvchi bergan namuna asosida bajaradi;
- Davomat. Talabaning dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi.
Oraliq imtihon (OI). Ushbu nazorat turi semestrning (8-haftasida) belgilangan kun davomida oʻtkaziladi. Fan oʻqituvchisi oraliq imtihon shakli va oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida talabalarni fan modulini dastlabki darslarida xabardor qiladi.
Yakuniy imtihon (YI). Modul yakunlangandan soʻng yakuniy imtixonlar haftasida test shaklda olinadi. Unda quyidagilar aks etadi:
Taqdimot / media / hisobot / dastur shakllarda amalga oshiriladi
10
4-14
-hafta(lar) davomida
3.
Vazifa / topshiriqlar
Taqdimot / hisobot / dastur koʻrinishida rasmiylashtiriladi
10
4-13
-hafta(lar) davomida
4.
Davomat
Talabaning amaliy dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi.
15
1-15-hafta(lar) davomida
Jami
0
Oraliq imtihon (OI)
1.
yozma
Oraliqqacha oʻtilgan mavzular yuzasidan tayyorlangan.
20
8-hafta
Jami
20
Yakuniy imtihon (YI)
1.
test
Oʻtilgan mavzular yuzasidan testlar
40
Oʻquv jarayoni tugagandan soʻng
Jami
40
Hammmasi
60
8.3. Qoʻqon universitetida baholash tavsifi
Baho
Foiz
GPA
A+
95-100
4.5
A
90-94
4.0
B+
80-89
3.5
B
70-79
3.0
C+
65-69
2.5
C
60-64
2.0
F
0-59
0
Izoh: Talaba 0-59 oraligʻida oʻzlashtirish koʻrsatkichiga yoki bir fanning 1/3 qismiga sababsiz qatnashmasa oʻqiyotgan semestrida mazkur fandan oʻzlashtirmagan (feyl), akademik qarzdor hisoblanadi. Oʻzlashtirilmagan fanlarni qayta oʻzlashtirish uchun talaba oʻrnatilgan tartibda fan oʻqituvchisi tomonidan berilgan topshiriqlarni bajarishi zarur.
Talabaning fan boʻyicha oʻzlashtirish koʻrsatkichini nazorat qilishda quyidagi mezonlar tavsiya etiladi:
a) aʼlo (A, A+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:
fanning moxiyati va mazmunini toʻliq yorita olsa;
fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiylik va mantiqiylik saqlanib, ilmiy xatolik va chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa;
fan boʻyicha mavzu materiallarining nazariy yoki amaliy ahamiyati haqida aniq tasavvurga ega boʻlsa;
fan doirasida mustaqil erkin fikrlash qobiliyatini namoyon eta olsa;
berilgan savollarga aniq va loʻnda javob bera olsa;
konspektga puxta tayyorlangan boʻlsa;
mustaqil topshiriqlarni toʻliq va aniq bajargan boʻlsa;
fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy-xuquqiy xujjatlarni toʻliq oʻzlashtirgan boʻlsa;
fanga tegishli mavzulardan biri boʻyicha ilmiy maqola chop ettirgan boʻlsa;
tarixiy jarayonlarni sharxlay bilsa;
b) yaxshi (B, B+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:
fanning moxiyati va mazmunini tushungan, fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiy va mantiqiy chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa;
fanning mazmunini amaliy ahamiyatini tushungan boʻlsa;
fan boʻyicha berilgan vazifa va topshiriqlarni oʻquv dasturi doirisida bajarsa;
fan boʻyicha berilgan savollarga toʻgʻri javob bera olsa;
fan boʻyicha konspektini puxta shakllantirgan boʻlsa;
fan boʻyicha mustaqil topshiriqlarni toʻliq bajargan boʻlsa;
fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy xujjatlarni oʻzlashtirgan boʻlsa.
c) qoniqarli (C, С+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:
fan xaqida umumiy tushunchaga ega boʻlsa;
fandagi mavzularni tor doirada yoritib, bayon qilishda ayrim chalkashliklarga yoʻl qoʻyilsa;
bayon qilish ravon boʻlmasa;
fan boʻyicha savollarga mujmal va chalkash javoblar olinsa;
fan boʻyicha matn puxta shakllantirilmagan boʻlsa.
d) quyidagi hollarda talabaning bilim darajasi qoniqarsiz (F) baho bilan baholanishi mumkin:
fan boʻyicha mashgʻulotlarga tayorgarlik koʻrilmagan boʻlsa;
fan boʻyicha mashgʻulotlarga doir xech qanday tasavvurga ega boʻlmasa;
fan boʻyicha matnlarni boshqalardan koʻchirib olganligi sezilib tursa;
fan boʻyicha matnda jiddiy xato va chalkashliklarga yoʻl qoʻyilgan boʻlsa;
fanga doir berilgan savollarga javob olinmasa;
fanni bilmasa.
9. Imtihonga qoʻyilgan talab va koʻrsatmalar
1. Talaba imtihon nazorati qoidalarini buzgan hollarda, mazkur fandan imtihon bali bekor qilinishi haqida ogohlantiriladi.
2. Komissiya aʼzosi imtihon boshlanishini eʼlon qilgunga qadar imtihon varagʻini ochish taʼqiqlanadi.
3. Talaba uyali yoki boshqa aloqa vositalari, gadjetlarni oʻchirib, komissiya aʼzosi koʻrsatmasiga binoan oʻzidan uzoqlikda saqlashi shart. Kitob, manuskript, daftar va boshqa koʻmaklashuvchi materiallardan foydalanish mumkin emas.
4. Talabalar bir-biri bilan gaplashishi, imtihon varaqlarini koʻrsatishi, koʻchirtirishi, boshqalarni chalgʻitishi maʼn etiladi.
5. Oziq-ovqat va ichimliklarni auditoriyaga olib kirishi mumkin emas. Shifokor koʻrsatmasiga binoan dori-darmon, kichik idishdagi suv bundan mustasno.
6. Auditoriyadan ruxsatsiz chiqish mumkin emas. Xususan, imtihonning birinchi va oxirgi 10 minutida auditoriyadan chiqish taʼqiqlanadi. Talaba imtihon varaqasini muddatidan oldin topshirib chiqib ketgan holatda qayta auditoriyaga qoʻyilmaydi.
7. Komissiya aʼzosi imtihon tugashini eʼlon qilganidan soʻng, talaba yozishni toʻxtatadi va imtihon varaqlari yigʻilgunga qadar auditoriyani tark etmaydi.
10. Fan oʻqituvchisi toʻgʻrisida maʼlumot
Mualliflar:
Maxmudov Saidjamol Qodirjonovich
Elektron pochta:
saidjamolxon@gmail.com
Tashkilot va kafedra:
Qoʻqon universiteti Andijon filiali,
Iqtisodiyot va moliya kafedrasi
Taqrizchilar:
Talabalarni erkin qabul qilish kuni:
Chorshanba-Juma, soat 15:00 – 18:00, ______ – xona.
Sillabus Universitet Kengashining 2025 yil ______________ dagi ____ - sonli yigʻilish bayoni bilan tasdiqlangan.
Sillabus «Iqtisodiyot va moliya» kafedrasining 2025 yil _________________ dagi _____ - sonli yigʻilish bayoni bilan maʼqullangan.